5 filarów Kreatywnego Startu

1. Twórcze Ręce – Laboratorium Materiałów
Tworzę. Próbuję. Projektuję.
W ramach Laboratorium Materiałów realizujemy 2–3 większe aktywności w miesiącu, a elementy pracy twórczej pojawiają się również podczas codziennej zabawy. Dzieci poznają różne materiały poprzez dotyk, eksperymentowanie i samodzielne działanie. Wykorzystujemy m.in.: papier, karton, filc, tkaniny, włóczkę, sznurki, materiały naturalne, bezpieczne materiały z odzysku. Nie zawsze pokazujemy dzieciom jeden gotowy wzór.
Często zamiast:
„Zrób tak jak pani”
pytamy:
„Co możemy z tego stworzyć?”
Dzieci projektują, wybierają materiały, próbują różnych sposobów ich łączenia, poprawiają swoje pomysły i obserwują efekt.
Wąż Wesołego Domku
Jednym z przykładów jest wspólny projekt stworzenia dużego węża ze skarpet. Dzieci przynoszą kolorowe skarpety, pomagają wybierać kolejność elementów, wypychają je watą, projektują oczy i ozdoby, a na końcu wspólnie nadają bohaterowi imię. Gotowy wąż nie kończy swojego „życia” po zajęciach. Może później zostać: rekwizytem teatralnym, bohaterem opowiadania, elementem zabawy ruchowej, pomocą podczas zajęć, „Wężem Emocji”.
W ten sposób dziecko widzi, że wykonana przez nie praca ma znaczenie i może być częścią kolejnych doświadczeń.
Co rozwijamy?
Motorykę małą, koncentrację, cierpliwość, wyobraźnię, planowanie, samodzielność oraz poczucie sprawczości.

2. Odważne Słowa – Mały Mówca
Mówię. Opowiadam. Mam własne zdanie.
Każdego dnia aktywizujemy dzieci do rozmowy i wypowiadania się.
Zachęcamy je do odpowiadania na pytania, opowiadania o swoich doświadczeniach, przedstawiania własnego zdania, zadawania pytań, opisywania wykonanych prac, opowiadania o swoich pomysłach.
Dodatkowo 2–3 razy w tygodniu stwarzamy okazje do krótkich, naturalnych prezentacji przed grupą.
Może to być:
„Zobaczcie, co zbudowałem.”
„Chcę Wam opowiedzieć o moim rysunku.”
„Mam dziś coś ciekawego.”
Nie zmuszamy dzieci do publicznych wystąpień. Każde rozwija odwagę komunikacyjną we własnym tempie.

Teatr, który rodzi się z zabawy.

Bardzo cenimy występy przygotowywane przez dzieci spontanicznie podczas swobodnej zabawy.

Dzieci same wymyślają przedstawienie,
rozdzielają role, ustawiają widownię, śpiewają, tańczą, zapraszają nauczycieli jako widzów. Nie zawsze dorosły musi być reżyserem. Czasem największą wartością jest pozwolenie dzieciom na samodzielne stworzenie własnego świata.

Projekt rodzinny „Nasza Bajka”
Chcemy również zaprosić rodziców do wspólnej twórczości. Rodzic wraz z dzieckiem może stworzyć własną bajkę: napisać ją, narysować, stworzyć książeczkę, nagrać słuchowisko, nagrać telefonem wspólne opowiadanie, przygotować mały teatrzyk.
Najważniejszy jest tutaj wspólnie spędzony czas i świadomość dziecka:
„Stworzyliśmy to razem.”

Wielki projekt artystyczny
Ważną częścią programu są duże projekty artystyczne przygotowywane przez wiele tygodni. Mamy już za sobą dwa przedstawienia wystawione na dużej sali widowiskowej Osiedlowego Domu Kultury Pod Lipami: „Smerfy” oraz „Koncert Muzyczny Wesołe Fasolki”. Przygotowanie takiego wydarzenia trwa znacznie dłużej niż sam występ. Dzieci przez wiele tygodni: uczą się piosenek, przygotowują tańce, poznają swoje role, pomagają tworzyć rekwizyty, uczestniczą w przygotowaniu scenografii, żyją wspólnym tematem.

Dopełnieniem działalności artystycznej były rodzinne gry terenowe w Parku Cytadela oraz Parku Wilczak. Dzięki temu przedstawienie staje się projektem łączącym dzieci, nauczycieli i rodziców.

3. Krąg Bliskości – Inteligencja Emocjonalna
Czuję. Rozumiem. Potrafię o tym powiedzieć.
Rozwój emocjonalny jest częścią naszej codzienności. Rozmawiamy o emocjach poprzez: codzienne sytuacje, odpowiednio dobrane książki, opowiadania, zabawy mimiczne, karty emocji, rozmowy z nauczycielem.
Wykorzystujemy m.in. książki takie jak:
„Mój pierwszy uczuciometr”
czy
„Stop! Bicie boli”.
Jedną z zabaw jest:
„Raz, dwa, trzy – jak się dzisiaj czujesz Ty?”
Dzieci pokazują emocję mimiką, gestem lub całym ciałem.
Uczymy dzieci, że można powiedzieć:
„Jest mi smutno.”
„Jestem zły.”

„Boję się.”

„Nie podoba mi się to.”
„Potrzebuję pomocy.”

Nauczyciel jako opoka emocjonalna
Chcemy, aby dziecko wiedziało:
„W przedszkolu jest dorosły, któremu mogę zaufać.”
Dziecko może powiedzieć nauczycielowi o swoich emocjach: przy całej grupie, indywidualnie, podczas spokojnej rozmowy, po prostu „na uszko”.
To dziecko może wybrać formę, w której czuje się najlepiej.
Kameralne grupy bardzo pomagają nam budować takie relacje. Nauczyciel ma możliwość lepszego poznania każdego dziecka i szybszego zauważenia, że coś się zmieniło lub że maluch potrzebuje rozmowy.

Relaksacyjne Podróże
Codziennie znajdujemy także czas na wyciszenie.
W zależności od potrzeb wykorzystujemy: spokojną muzykę, delikatne chusty, piórka, piłeczki, masażyki, dźwięki natury, ćwiczenia oddechowe, spokojne opowiadania.
Dzieci poznają różne sposoby uspokajania swojego ciała.

Kącik Ciszy
To przestrzeń dla dziecka, które potrzebuje odpoczynku od dużej liczby bodźców.

Mogą znaleźć się w nim: miękkie poduszki, książeczki, gniotki, piłeczki sensoryczne, przytulanki.
Korzystanie z kącika nie jest karą.
To naturalna możliwość zadbania o własną potrzebę wyciszenia.

Cichy Kwadrans – Pracownia Spokojnych Rąk
Przez około 10–15 minut dzieci mogą wykonywać spokojne aktywności: rysować, układać puzzle, oglądać książki, nawlekać, budować, wykonywać proste prace manualne.
Chcemy pokazać dzieciom, że cisza może być czymś przyjemnym.

4. Mały Odkrywca
Pytam. Sprawdzam. Odkrywam.
Realizujemy 2–3 większe aktywności badawcze w miesiącu.
Dzieci wykonują proste doświadczenia i eksperymenty: z wodą, z kolorami, z lodem, ze światłem, z różnymi materiałami, z magnesami, związane z przyrodą.
Najważniejsze pytanie nauczyciela brzmi często:
„Jak myślicie, co się wydarzy?”
Najpierw dziecko przewiduje.
Później sprawdza.

Na końcu wspólnie zastanawiamy się nad efektem.

Myślenie komputacyjne w przedszkolu
Elementem „Małego Odkrywcy” jest także rozwijanie myślenia komputacyjnego.
Nie oznacza ono długiego siedzenia przed ekranem ani nauki programowania w szkolnej formie.
Dla przedszkolaka oznacza przede wszystkim:

• zauważanie kolejności,
• dzielenie zadania na mniejsze etapy,
• dostrzeganie wzorów,
• przewidywanie,
• planowanie,
• rozwiązywanie problemów,
• sprawdzanie, co nie zadziałało,
• poprawianie rozwiązania.

Takie myślenie pojawia się naturalnie podczas codziennych aktywności.
Budujemy konstrukcję?
Najpierw zastanawiamy się, czego potrzebujemy.
Co będzie podstawą?
Co zrobimy później?
Konstrukcja się przewróciła?
Dlaczego?
Co możemy zmienić?
Podobnie podczas tworzenia pracy, eksperymentu czy przygotowywania przedstawienia.
Dziecko uczy się:
problem → pomysł → działanie → sprawdzenie → poprawa.
To właśnie jest jeden z fundamentów myślenia komputacyjnego.

Ogród Odkrywców
Nasz ogród jest naturalnym przedłużeniem sali.

Dzieci: sieją rzeżuchę, hodują szczypiorek, sadzą, podlewają, obserwują zmiany.

Towarzyszą również dorosłym podczas bezpiecznych prac ogrodniczych.
Widzą, jak wygląda: sadzenie, podlewanie, pielęgnowanie, porządkowanie.
Dzięki temu uczą się nie tylko przyrody.
Poznają także wartość cierpliwości, systematyczności, odpowiedzialności i troski o wspólną przestrzeń.

5. Mały Twórca Projektów
Planuję. Współpracuję. Doprowadzam pomysł do końca.
Niektóre nasze działania trwają godzinę.
Inne – kilka dni.
A jeszcze inne – wiele tygodni lub miesięcy.
Mały Twórca Projektów pozwala dzieciom doświadczać całego procesu:
pomysł → plan → przygotowania → działanie → efekt → prezentacja.

Realizujemy m.in.: przedstawienia, wystawy tematyczne, Jasełka, występy z okazji 11 listopada, Kiermasz Bożonarodzeniowy, projekty w salach, własne konstrukcje, wystawy w szatni.

Języki blisko dziecka
Program „Kreatywny Start” uzupełniają regularne zajęcia: z języka angielskiego oraz z języka hiszpańskiego.
Chcemy, aby język obcy był dla dziecka czymś naturalnym i ciekawym. Wykorzystujemy: piosenki, zabawy, ruch, obrazki, krótkie zwroty, tematykę aktualnych projektów.
Dzięki temu język nie istnieje w oderwaniu od codzienności dziecka.
Jeżeli poznajemy zwierzęta – możemy poznawać również ich nazwy w języku obcym.
Jeżeli przygotowujemy projekt restauracji – pojawiają się nazwy potraw.
Jeżeli przygotowujemy występ – możemy wykorzystać piosenkę lub krótkie powitanie.
W naszym środowisku naturalnie obecny jest również język i kultura ukraińska.
Nie chodzi nam o tworzenie sztucznego modelu wielojęzycznego

Chcemy przede wszystkim budować postawę:
„Inny język jest ciekawy.”

Paszport Małego Poligloty
Dziecko może otrzymać własny paszport językowych odkryć.
Pojawiają się w nim: pieczątki, naklejki, symbole, poznane słowa.
To nie system ocen.
To pamiątka pokazująca:
„Poznaję świat języków.”

Poznajemy nasze miasto
W Kreatywnym Starcie ważne jest również poznawanie świata poza murami przedszkola.
Organizujemy wyjścia i wycieczki, podczas których dzieci poznają Poznań i jego najbliższe otoczenie.
Parki, miejsca kultury i ciekawe lokalne przestrzenie stają się kolejnym źródłem doświadczeń.
Wycieczka może później stać się początkiem: pracy plastycznej, budowli, opowiadania, wystawy, kolejnego projektu.
W ten sposób dziecko stopniowo poznaje miejsce, w którym żyje.

Rodzina częścią Kreatywnego Startu
Rodzinna atmosfera Wesołego Domku nie kończy się na relacji dziecko–nauczyciel.
Chcemy również zapraszać rodziców do wspólnych doświadczeń.

Przykładami są:

• projekt „Nasza Bajka”,
• rodzinne gry terenowe,
• wspólne wydarzenia,
• przedstawienia,
• kiermasze,
• rozmowy dotyczące rozwoju dziecka.

Rodzic nie pozostaje wyłącznie widzem.
Może być częścią przedszkolnej przygody swojego dziecka.

Zeszyt Kroków Milowych
Nie każdy ważny postęp dziecka widać na pracy plastycznej.
Czasem prawdziwym sukcesem jest:
„Po raz pierwszy sam powiedział, że jest mu smutno.”
„Konstrukcja się przewróciła, ale spróbował ponownie.”
„Pocieszyła koleżankę.”
„Po raz pierwszy sama zgłosiła się, żeby opowiedzieć coś grupie.”
Dlatego chcemy zauważać i zapisywać właśnie takie momenty.
Zeszyt Kroków Milowych może obejmować obszary:

• emocje
• komunikacja
• relacje
• pomysłowość
• samodzielność
• odkrywanie
• twórczość

Nie porównujemy dzieci.
Zauważamy rozwój konkretnego dziecka.

Kreatywny Start w kameralnej, rodzinnej atmosferze
Kameralność Wesołego Domku daje nam możliwość realizowania programu w sposób bardzo naturalny.
Łatwiej nam: poznać każde dziecko, zauważyć jego zainteresowania, reagować na potrzeby emocjonalne, zachęcić do wypowiedzi, pomóc w realizacji własnego pomysłu, obserwować małe postępy, budować relacje między dziećmi, nauczycielami i rodzicami.
Program nie ma zmieniać przedszkolnego dnia w serię obowiązkowych zajęć. Ma wzbogacać dzieciństwo.

Co rozwija „Kreatywny Start”?

• Kreatywność i wyobraźnię.
• Samodzielność.
• Motorykę małą.
• Umiejętność komunikowania się.
• Odwagę do wyrażania własnego zdania.
• Inteligencję emocjonalną.
• Współpracę.
• Ciekawość świata.
• Logiczne i przyczynowo-skutkowe myślenie.
• Myślenie komputacyjne.
• Umiejętność rozwiązywania problemów.
• Koncentrację i cierpliwość.
• Otwartość na języki i różnorodność.

Poczucie sprawczości.

Najważniejsze są małe wielkie kroki. Nie chcemy mierzyć sukcesu dziecka liczbą gotowych prac. Bardziej cieszą nas momenty, kiedy słyszymy:
„Zrobię sam.”
„Mam pomysł.”
„Chcę Wam coś pokazać.”
„Jest mi smutno.”
„Potrzebuję pomocy.”
„Nie udało się. Spróbuję jeszcze raz.”
To właśnie z takich chwil powstaje Kreatywny Start.
Tworzymy. Odkrywamy. Mówimy. Czujemy. Działamy razem.